أبو علي سينا
مقدمهء مصحح 42
كنوز المعزمين ( فارسى )
آمده است به اين ترتيب كه از يك تا هزار يعنى از الف تا غين را برعايت آحاد و عشرات و مئات از يك جنس پهلوى هم انداخته و از آن نه جمله ساختهاند به اين قرار : ايقغ [ ا ى ق غ 1 ، 10 ، 100 ، 1000 ] - بكر [ ب ك ر 2 ، 20 ، 200 ] - جلش [ ج ل ش 3 ، 30 ، 300 ] - دمت [ د م ت 4 ، 40 ، 400 ] - و بر اين قياس ، هنث ، وسخ ، زعذ ، حفض ، طصظ . پس حروف دايرهء ايقغ اين طور مىشود : ا ى ق غ ب ك ر ج ل ش د م ت . . . الخ . دايرهء اجهب كه نوشتههاى كتاب بر آن مبتنى است دايرهء اجهب يكى از دوائر اساسى حروفست و ترتيب آن را در حواشى كتاب باختصار نوشته و آنجا گوشزد كردهايم كه اعمال و مطالب كتاب از قبيل تقسيم حروف بعناصر و طبايع اربعه و كواكب سبعه و امثال آن همه مبتنى بر اين دايره است . و خوشبختانه چون به اين اساس پى برديم تصحيح اغلاط كاتبان كه اتّفاقا تحريف و تصحيفشان در مورد حروف مقطّعهء بىمعنى ، عادى و مغتفر است بر ما آسان گرديد . دايرهء اجهب در بعض رشتههاى علم جفر و اعداد نيز براى زمام و نظيره به كار مىرود - زيرا حروف بيست و هشتگانه را دو بخش مساوى كرده چهارده حرف اوّل را اصطلاحا اساس و چهارده حرف دوم را نظيره ميخوانند به اين ترتيب : حروف اساس : ا ج ه ب و ز ر د ى ك ش خ ل س